Ultrasonograf (popularne USG) to urządzenie powszechnie wykorzystywane w diagnostyce medycznej. Aparatura składa się z odbiornika i emitera fal ultradźwiękowych. Funkcję nadajnika i przekaźnika pełni głowica. Przekazuje ona fale do aparatu, gdzie są one przekształcane w obraz. Najpierw jednak emiter wysyła fale o danej częstotliwości w stronę badanego obiektu. Fala rozchodząc się natrafia na obiekt, od którego się odbija i wraca do odbiornika, który obrazuje odbicie fali na ekranie urządzenia umożliwiając diagnoście efektywne przeprowadzenie badania. Fale wykorzystywane w diagnostyce medycznej mają zakres od 2 do 50 MHz.

Ultrasonograf jako aparatura diagnostyczna

Ultrasonograf jest urządzeniem chętnie wykorzystywanym przez lekarzy, ponieważ pozwala na przeprowadzenie nieinwazyjnego badania obrazowego, dzięki któremu można obejrzeć i zdiagnozować ewentualne nieprawidłowości narządów wewnętrznych. W efekcie USG jest wykorzystywane do weryfikacji wielkości, kształtów i położenia organów, a także ich wnętrza. Ze względu na swoją nieinwazyjność badanie jest w pełni bezpieczne dla pacjenta i można je wykonywać nawet w krótkich odstępach czasu bez ryzyka wystąpienia powikłań.

Ze względu na specyfikę działania ultrasonograf może być również stosowany do przeprowadzania badań USG naczyń krwionośnych. W tym celu wykorzystuje się efekt Dopplera, co umożliwia ocenę szybkości oraz kierunku przepływu krwi w naczyniach. Ruch tkanek, takich jak krew obserwuje się mierząc zmiany częstotliwości oraz fazy fal dźwiękowych odbitych od płynącej cieczy. Efekt Dopplera wykorzystywały już konwencjonalne aparaty ultrasonograficzne, ale dopiero wprowadzenie tzw. ultrasonografii dopplerowskiej zrewolucjonizowało ten obszar badań.

Rodzaje ultrasonografów

Jednym z typów ultrasonografów jest aparat dopplerowski. To urządzenie wyposażone w głowicę ultradźwiękową, która potrafi rejestrować nie tylko opóźnienie echa wysyłanego dźwięku, ale również jego częstotliwość. Dzięki temu na ekranie aparatu ruch organu lub płynu ustrojowego jest wyrażony umownymi kolorami. Jednocześnie aparaty ultrasonograficzne dzieli się na urządzenia stacjonarne i przenośne. Obecnie zdecydowana większość stacjonarnych USG to aparaty, które bez większego trudu możemy przewieźć z jednego gabinetu do drugiego, co znacząco zwiększa zakres ich zastosowań w obrębie poszczególnych placówek medycznych. Nie są to jednak w pełni mobilne ultrasonografy. Te drugie przyjmują postać niewielkich walizek – często niewiele większych od dużego laptopa – które diagnosta może zabrać z sobą na wizytę domową. Zasilane bateryjnie ultrasonografy mobilne doskonale sprawdzają się zarówno w domu u pacjenta, jak i w terenie. Coraz częściej korzysta się z nich również w karetkach pogotowia.